Học cao học là khoản đầu tư hai năm và một số tiền không nhỏ. Trước khi đóng đồng nào, có vài việc cần làm — và vài dấu hiệu nếu thấy thì nên dừng lại.
Những dấu hiệu cảnh báo
- Cam kết chắc chắn tốt nghiệp. Không cơ sở đào tạo nghiêm túc nào cam kết điều này, vì tốt nghiệp phụ thuộc vào việc bạn hoàn thành yêu cầu.
- Không có yêu cầu đầu vào thực chất, hoặc bảo bạn cứ nộp rồi lo sau.
- Hứa hỗ trợ trọn gói cả luận văn. Đây là dấu hiệu rõ nhất. Luận văn là công trình của bạn.
- Thời gian đào tạo ngắn bất thường so với các chương trình cùng ngành ở nơi khác.
- Không nêu rõ tên cơ sở cấp bằng, hoặc chỉ nói qua một đơn vị trung gian.
- Né tránh khi bạn hỏi về văn bản cho phép đào tạo. Đây là câu hỏi chính đáng và một nơi tử tế trả lời được ngay.
- Thúc ép đóng tiền gấp vì sắp hết suất, sắp tăng giá.
- Yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân thay vì tài khoản của cơ sở đào tạo.
Một dấu hiệu có thể do cách làm việc lỏng lẻo. Ba bốn dấu hiệu cùng lúc thì nên dừng.
Ba bước xác minh
Bước 1 — Xác minh cơ sở đào tạo. Yêu cầu cung cấp văn bản về việc được phép đào tạo ngành đó, ở trình độ đó, theo hình thức đó. Đối chiếu với thông tin công khai từ cơ quan quản lý giáo dục và với trang chính thức của trường.
Lưu ý: hãy tự tìm trang chính thức của trường qua công cụ tìm kiếm, đừng chỉ vào đường dẫn mà bên tư vấn gửi.
Bước 2 — Liên hệ trực tiếp với phòng đào tạo của trường. Gọi số điện thoại lấy từ trang chính thức, hỏi xác nhận: chương trình này có thật không, tuyển sinh qua kênh nào, học phí bao nhiêu, đóng vào đâu.
Nếu thông tin từ trường khác với thông tin bên tư vấn đưa, đó là câu trả lời.
Bước 3 — Tìm người đã học. Không phải người mà trung tâm giới thiệu, mà người bạn tự tìm qua mạng xã hội hoặc quan hệ nghề nghiệp. Hỏi họ về trải nghiệm thật.
Về các đơn vị tư vấn tuyển sinh
Nhiều trường có hợp tác với đơn vị tư vấn, và điều đó bình thường. Vấn đề chỉ nảy sinh khi bạn nhận mọi thông tin qua trung gian mà không xác minh với trường.
Nguyên tắc đơn giản: mọi thông tin quan trọng — tính hợp lệ, học phí, điều kiện, thời gian — đều phải xác nhận trực tiếp với cơ sở đào tạo, bằng văn bản hoặc thư điện tử từ địa chỉ chính thức.
Về việc đóng tiền
- Đóng vào tài khoản của cơ sở đào tạo, không đóng vào tài khoản cá nhân.
- Lấy biên lai hoặc chứng từ có dấu.
- Giữ mọi chứng từ trong suốt khoá học.
- Nếu được yêu cầu đóng nhiều khoản ngoài học phí, hỏi rõ từng khoản là gì và căn cứ ở đâu.
Nếu bạn đã lỡ đăng ký và thấy có vấn đề
Hãy dừng lại trước khi đóng thêm tiền và đi xác minh ngay ba bước ở trên. Nếu phát hiện chương trình không hợp lệ, thu thập toàn bộ chứng từ và trao đổi với cơ quan quản lý giáo dục địa phương để được hướng dẫn.
Phát hiện sớm mất một khoản; phát hiện sau hai năm mất cả thời gian lẫn cơ hội.
Một cách nghĩ đơn giản
Một chương trình tử tế luôn có ba thứ: yêu cầu đầu vào thật, quá trình học thật đòi hỏi công sức, và câu trả lời rõ ràng cho mọi câu hỏi về tính pháp lý.
Nếu một nơi làm mọi thứ nghe quá dễ, hãy hỏi vì sao nó dễ như vậy.
Câu hỏi thường gặp
Dấu hiệu rõ nhất của một chương trình không đáng tin là gì?
Hứa hỗ trợ trọn gói cả luận văn, và cam kết chắc chắn tốt nghiệp. Không cơ sở nghiêm túc nào cam kết điều đó vì tốt nghiệp phụ thuộc vào việc bạn hoàn thành yêu cầu.
Làm sao xác minh một chương trình là hợp lệ?
Yêu cầu văn bản về việc được phép đào tạo, tự tìm trang chính thức của trường qua công cụ tìm kiếm, và gọi trực tiếp phòng đào tạo để xác nhận.
Có nên tin hoàn toàn vào đơn vị tư vấn không?
Hợp tác với đơn vị tư vấn là bình thường, nhưng mọi thông tin quan trọng phải xác nhận trực tiếp với cơ sở đào tạo bằng văn bản hoặc thư từ địa chỉ chính thức.
Đóng học phí cần lưu ý gì?
Đóng vào tài khoản của cơ sở đào tạo chứ không phải tài khoản cá nhân, lấy biên lai có dấu, và giữ mọi chứng từ trong suốt khoá học.
Đã đăng ký rồi mà thấy có vấn đề thì sao?
Dừng lại trước khi đóng thêm tiền, đi xác minh ngay, và nếu phát hiện chương trình không hợp lệ thì thu thập chứng từ và trao đổi với cơ quan quản lý giáo dục địa phương.
